COVID và góc nhìn của “sự dịch chuyển”

15/10/2021 20:50 Số lượt xem: 460
Theo Tổng cục Thống  kê, ước tính năm 2021, tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh tăng 6,45% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mục tiêu kỳ vọng của UBND tỉnh (mục tiêu kế hoạch tăng trưởng GRDP kịch bản thấp đạt từ 4-5%; kịch bản tăng cao có thể đạt 6%). Tuy nhiên, kết quả này vẫn ở mức thấp so với một số tỉnh, thành phố... Nguyên nhân chủ yếu do ảnh hưởng dịch COVID-19, Bắc Ninh thực hiện mạnh mẽ các giải pháp nhằm giãn cách xã hội; sản xuất công nghiệp bị ảnh hưởng lớn; các ngành dịch vụ chịu ảnh hưởng nặng nề. Hoạt động sản xuất, lưu thông hàng hóa, các chuỗi cung ứng, tiêu dùng bị gián đoạn; chi phí sản xuất tăng cao; năng lực nội tại, sức chống chịu của doanh nghiệp giảm sút, đời sống người dân, lao động còn khó khăn.

Với việc chủ động cho doanh nghiệp bố trí công nhân ở lại nhà máy hoặc được đưa đón về nơi cư trú tập trung đã giảm thiểu ảnh hưởng đến sản xuất, nhất là của nhiều doanh nghiệp lớn, nên khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 7,41%, cho thấy sức chống chịu khá tốt của nền kinh tế. Khó khăn lớn nhất đã ở lại phía sau, phía trước còn nhiều thách thức. Để đạt được thành công của kịch bản tăng trưởng cao, hoạt động sản xuất phải tiếp tục được đặt trong ba điều kiện. Thứ  nhất, doanh nghiệp hoạt động, không bị đóng cửa. Thứ hai, lao động phải được dịch chuyển, cụ thể là được di chuyển an toàn theo các quy định của Bộ Y tế. Thứ ba là hàng hóa được lưu thông, bao gồm cả hàng hóa đầu vào và đầu ra.
Tuy nhiên, trong thời kỳ giãn cách xã hội, ba điều kiện tưởng như bình thường này lại trở thành vấn đề hóc búa. Việc các KCN, CCN thiếu lao động do hạn chế đi lại, yêu cầu xét nghiệm dịch tễ, phải cách ly sau khi di chuyển giữa các tỉnh, thành phố để hạn chế lây nhiễm chéo... đẩy doanh nghiệp và người lao động vào thế “tiến thoái lưỡng nan”. Để thành công thì không còn cách nào khác ngoài thích ứng an toàn với dịch bệnh đặc biệt là khi xác định “zero COVID” là điều không thể. Kịch bản tăng trưởng kinh tế không nên chỉ là góc nhìn của những chỉ tiêu, số liệu mà cần phải là góc nhìn của “sự dịch chuyển”. Cần phải thay đổi cách tiếp cận với dịch COVID-19 theo hướng “thích ứng an toàn, linh hoạt và kiểm soát hiệu quả dịch COVID-19”, vừa phòng, chống dịch hiệu quả, vừa khôi phục và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội.
Muốn thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh có dịch phải là một kịch bản dịch chuyển lao động, dịch chuyển hàng hóa, dịch chuyển phương án sản xuất, và cả chuỗi cung ứng để từ đó dịch chuyển được toàn bộ nền kinh tế theo hướng vận hành thông suốt. Chuỗi cung ứng có vai trò rất lớn, đối với doanh nghiệp, nó ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất và kinh doanh. Đối với nền kinh tế, việc xây dựng và quản lý hiệu quả chuỗi cung ứng mang đến một môi trường kinh doanh lành mạnh, với triết lý hai bên cùng có lợi.
Dịch chuyển đã và đang trở thành điều mấu chốt để điều hành và điều tiết nền kinh tế. Để dịch chuyển thành công trong bối cảnh dịch bệnh thì doanh nghiệp thiếu lao động phải chủ động kết nối với các địa phương để khoanh vùng người lao động, có phương án vận chuyển họ đến các địa điểm sản xuất an toàn theo quy định của ngành Y tế, hình thành bộ quy tắc chống dịch thân thiện và khả thi nhất. Cần tăng cường đối thoại với các hiệp hội để lắng nghe kiến nghị của những người trong cuộc và những ý kiến tham mưu. Không đóng cửa toàn bộ doanh nghiệp khi phát hiện ổ dịch, chỉ khoanh vùng dịch tối thiểu. Khu vực còn lại vẫn sản xuất an toàn là điều cần được khuyến khích, với tiêu chí “6 an”: An toàn sản xuất, an toàn phòng cháy chữa cháy, an toàn phòng, chống COVID, an toàn thực phẩm, an ninh trật tự và an tâm sản xuất.
 Nhưng để hình thành trạng thái bình thường mới thì sẽ phải cần nhiều hơn thế, đặc biệt là những sự dịch chuyển nguồn lực và hàng hóa trong tương lai, có như vậy, nền kinh tế vượt qua khó khăn, thử thách, nắm bắt các thời cơ, xu hướng mới để nhanh chóng phục hồi và phát triển.

Thái Uyên