Bao dien tu Bac Ninh
Thứ Tư, 18/10/2017 - 10:45
“Bài toán” rác thải trong xây dựng nông thôn mới ở Bắc Ninh
Kỳ 2: “HƯỚNG RA” TỪ NHỮNG NHÀ MÁY XỬ LÝ RÁC THẢI

Bằng chủ trương và chính sách, hỗ trợ kịp thời của tỉnh Bắc Ninh, mà nhiều nhà máy xử lý rác thải được xây dựng nhanh chóng đưa vào vận hành, hoạt động hiệu quả, tạo hướng ra cho ách tắc, ùn ứ rác thải, góp phần bảo vệ môi trường sống, từng bước cải thiện chất lượng cuộc sống người dân.

“Biến” rác thành “hơi”

 

Công đoạn đưa rác vào xử lý ở Công ty cổ phần Năng lượng và môi trường Đống Cao (Phong Khê-thành phố Bắc Ninh).

 

Nằm ở cửa ngõ thành phố Bắc Ninh, phường Phong Khê được coi là một trong số những làng nghề truyền thống có mức độ tác động môi trường lớn đối với đời sống người dân xung quanh. Hiện nay, phường Phong Khê có hơn 200 cơ sở sản xuất giấy với tổng sản lượng khoảng 200.000 tấn giấy/năm, lưu lượng nước thải khoảng 5.000 m3/ngày, lượng chất thải rắn phát sinh hơn 100 tấn/ngày. Rác thải ở Phong Khê tập kết chủ yếu ở bờ đê dòng Ngũ Huyện Khê nhiều năm qua.

Xuất phát từ thực tế bức xúc ấy, anh Quách Văn Chí ở thôn Dương Ổ (Phong Khê) đã đi khắp nơi từ Bắc vào Nam học hỏi kinh nghiệm xây dựng lò đốt rác. Sau 2 lần (năm 2013 và 2014)  đầu tư gần 10 tỷ đồng xây dựng lò đốt rác thủ công, đều bị thất bại, nhưng anh Quách Văn Chí vẫn quyết tâm theo đuổi nghiệp lớn. Anh Chí chia sẻ: “Sau mỗi lần thất bại, tôi lại rút ra bài học: Niềm đam mê không thì chưa đủ, điều quan trọng là phải có công nghệ mới”. Từ suy nghĩ ấy, năm 2016, anh Chí đã liên kết với Nguyễn Đức Quyền, giảng viên trường Đại học Bách Khoa Hà Nội xây dựng lò đốt rác tự động.  Cuối năm 2016, được UBND tỉnh Bắc Ninh đồng ý cho hoạt động thử nghiệm dự án “Xử lý cấp bách ô nhiễm môi trường rác thải, khí thải làng nghề giấy Phong Khê bằng công nghệ đốt rác có tận dụng nhiệt để sinh hơi”, Công ty cổ phần Năng lượng và môi trường Đống Cao đã nhanh chóng thu gom rác thải ở các bãi tập kết về xử lý, bước đầu đem lại hiệu quả.

Bằng công nghệ đốt rác hiện đại, đơn vị đã “biến” rác thải thành hơi cung cấp cho các doanh ngiệp sản xuất giấy ở Phong Khê. Hiện nay, lò đốt của Công ty cổ phần Năng lượng và môi trường Đống Cao xử lý được 50 tấn rác/ngày, cung cấp khoảng 90 tấn hơi cho Xí nghiệp giấy Phong Vỹ (Phong Khê). Anh Nguyễn Văn Thọ, Quản đốc Xí nghiệp giấy Phong Vỹ cho biết: “Từ khi có nguồn cung cấp hơi ổn định, Xí nghiệp chúng tôi không còn vận hành lò hơi để sản xuất giấy nữa. Việc làm này, không chỉ giảm sức nóng, an toàn hơn, giảm nhân công lao động, giảm tình trạng ô nhiễm mà còn tăng năng suất sản phẩm từ 38-40 tấn giấy lên 45-50 tấn giấy/ngày”.

Tuy mới chỉ là thử nghiệp, nhưng lợi ích kép mà Công ty cổ phần Năng lượng và môi trường Đống Cao đem lại, có thể gợi mở một hướng đi mới cho Phong Khê trong quá trình xử lý rác thải và xóa bỏ hàng trăm lò hơi đang hoạt động hàng ngày gây ra ô nhiễm môi trường. 

“Nở rộ” các nhà máy xử lý rác thải    

Mỗi ngày Bắc Ninh phát sinh khoảng 700 tấn chất thải rắn sinh hoạt, được lưu giữ tạm thời tại 550 điểm tập kết. Để giải “bài toán rác thải” sinh hoạt, rác thải làng nghề, tỉnh Bắc Ninh đã sớm có chủ trương quy hoạch ở mỗi huyện, thị xã, thành phố 1 nhà máy xử lý rác thải tập trung (1 khu xử lý rác thải rộng khoảng 5 ha). Đồng thời ban hành những cơ chế, chính sách, hỗ trợ 100%  kinh phí  thu gom, vận chuyển và đốt rác (hỗ trợ từ 296.000 đồng đến 396.000 đồng đốt 1 tấn rác). Đây là động lực để các doanh nghiệp đầu tư vào các dự án có công nghệ xử lý rác tiên tiến, thân thiện với môi trường.  

 

 

Lò đốt rác của Công ty Cổ phần Môi trường và Đầu tư xây dựng Bắc Hải, giữ gìn bảo vệ môi trường, góp phần xây dựng nông thôn mới ở huyện Gia Bình.

 

Với nguồn động lực ấy, nhiều doanh nghiệp đã mạnh dạn đầu tư những dây chuyền, lò đốt rác thải sinh hoạt tiện ích, hiệu quả. Hiện tại, rác thải thành phố Bắc Ninh, huyện Quế Võ được thu gom triệt để và đưa về xử lý tại Công ty TNHH Môi trường đô thị Hùng Phát (xã Phù Lãng, huyện Quế Võ) với công suất 200 tấn/ngày. 3 năm về trước, người dân các phường Đại Phúc, Vân Dương, Thị Cầu, Đáp Cầu (thành phố Bắc Ninh) và xã Phương Liễu (Quế Võ) luôn ám ảnh nỗi lo sợ về bãi rác thải Đồng Ngo. Nỗi âu lo ấy đã được “giải cứu” nhờ quyết tâm của tỉnh trong việc đầu tư dự án công trình xử lý, cải tạo bãi rác Đồng Ngo. Xóa bỏ bãi rác Đồng Ngo, không chỉ đáp ứng kỳ vọng của nhân dân mà còn tạo cảnh quan môi trường xanh-sạch-đẹp, để thành phố Bắc Ninh thu hút các nhà đầu tư, xây dựng đô thị ngày càng văn minh, hiện đại.

Cùng với thành phố Bắc Ninh và Quế Võ, huyện Thuận Thành đã đầu tư và đi vào hoạt động nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt tập trung tại xã Ngũ Thái (do Công ty Cổ phần Môi trường Thuận Thành làm chủ đầu tư) với công suất 100 tấn/ngày; Huyện Gia Bình đã đầu tư và đi vào hoạt động thử nghiệm nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt tập trung tại xã Cao Đức với công suất 70 tấn/ngày; huyện Yên Phong đang triển khai xây dựng đường vào khu xử lý chất thải rắn sinh hoạt tập trung công suất 100 tấn/ngày...

 Đến thăm Công ty Cổ phần Môi trường và Đầu tư xây dựng Bắc Hải ở thôn Kênh Phố, xã Cao Đức (Gia Bình), mới hiểu rõ được ý nghĩa của nhà máy xử lý rác thải đối với công tác bảo vệ môi trường. Ông Nguyễn Văn Lăng, Giám đốc Công ty Cổ phần Môi trường và Đầu tư xây dựng Bắc Hải cho biết: “Nhờ sự vào cuộc tích cực của cả hệ thống chính trị, sự chung sức đồng thuận của người dân mà công tác giải phóng mặt bằng rất thuận lợi cho chúng tôi thi công xây dựng nhà máy xử lý rác thải. Từ khi nhà máy đi vào vận hành, (tháng 3-2017), đơn vị đã thực hiện theo nguyên tắc “rác thu gom về đến đâu là đốt sạch đến đó”. Toàn bộ chất trơ và phần tro xỉ sau khi đốt sẽ được làm vật liệu san lấp hoặc có thể đưa vào sản xuất bê tông, gạch không nung hoặc cấu kiện xây dựng”. Chỉ vài năm trước, trên địa bàn các xã, thị trấn ở Gia Bình thường xảy ra tình trạng vứt, xả rác bừa bãi, không đúng nơi quy định thì tới nay các hộ dân đều tự giác thu gom rác đúng nơi quy định. Đây là một trong những thành công của chính quyền địa phương làm thay đổi diện mạo nông thôn, đẩy mạnh phong trào thi đua làng “3 sạch”: Sạch bếp-Sạch nhà-sạch ngõ.

Ông Nguyễn Văn Liên, Chi cục trưởng, Chi cục phát triển nông thôn, Phó Chánh Văn phòng Điều phối nông thôn mới tỉnh Bắc Ninh quả quyết: “Sức nóng ô nhiễm môi trường ở Bắc Ninh đang giảm mạnh bởi cơ chế hỗ trợ thu gom và xử lý rác thải của tỉnh, với nhiều nhà máy đốt rác thải (cả rác sinh hoạt và rác làng nghề) của các doanh nghiệp được bố trí theo quy hoạch ở các địa phương. Đây sẽ là hướng đi hiệu quả để giải quyết triệt để vấn đề ô nhiễm môi trường – Một tiêu chí quan trọng trong 19 tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới ở Bắc Ninh”.

 

- Năm 2010, Bắc Ninh chỉ có 8 xã đạt tiêu chí số 17 về môi trường và an toàn thực phẩm.

- Tính đến tháng 7-2017, Bắc Ninh có 74/97 xã đạt tiêu chí số 17 về môi trường và an toàn thực phẩm.

 

Bình Thái-Phong Vân
Top