Bao dien tu Bac Ninh
Thứ sáu, 08/02/2013 - 09:25
Những điểm mới trong Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992
Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 do Ủy ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp công bố và đưa ra lấy ý kiến nhân dân gồm Lời nói đầu và 11 chương, 124 điều. So với Hiến pháp năm 1992 (sửa đổi bổ sung năm 2001), Dự thảo sửa đổi Hiến pháp giảm 1 chương, 23 điều trong đó 9 điều giữ nguyên, 104 điều sửa đổi, 11 điều mới. So với bản gốc, Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 có một số điểm mới nổi bật.

Ngay trong Điều 1 quy định: “Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là một nước dân chủ, độc lập, có chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, bao gồm đất liền, hải đảo và vùng biển, vùng trời.” Bằng việc bổ sung thêm từ “dân chủ” vào Điều 1, Dự thảo khẳng định quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân, là căn cứ quan trọng để xây dựng và hoàn thiện Nhà nước Việt Nam pháp quyền Xã hội chủ nghĩa. Chương II “ Quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân” được xây dựng trên cơ sở sửa đổi, bổ sung chương V “quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân” của Hiến pháp hiện hành, thể hiện bước tiến bộ rõ nét về vấn đề nhân quyền. Điều 21 trong chương này quy định: “Mọi người đều có quyền sống”.

Việc bảo vệ môi trường được bổ sung vào Chương III bên cạnh quy định về kinh tế, xã hội, văn hóa, giáo dục, khoa học, công nghệ. Điều 68 (xây dựng mới) quy định: “ Bảo vệ môi trường là trách nhiệm của nhà nước, xã hội và là nghĩa vụ của mọi tổ chức và cá nhân.”.

Phần quy định về Chủ tịch nước, cùng với việc kế thừa quy định của Hiến pháp 1992, Dự thảo đã sửa đổi, bổ sung thêm một số quyền cho Chủ tịch nước như: Bãi bỏ văn bản của Chính phủ, Thủ tướng chính phủ và các thành viên của Chính phủ trái với lệnh, quyết định của Chủ tịch nước; căn cứ vào Nghị quyết của Quốc hội bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức thẩm phán TAND Tối cao; phong hàm, cấp đại sứ…

Đặc biệt Dự thảo có một chương (X) được xây dựng hoàn toàn mới, quy định về Hội đồng Hiến pháp, Hội đồng Bầu cử Quốc gia và Kiểm toán nhà nước. Cả ba cơ quan này đều do Quốc hội thành lập. Hội đồng Hiến pháp thực hiện chức năng kiểm tra tính hợp hiến của các văn bản quy phạm pháp luật do Quốc hội, Chủ tịch nước, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, TAND Tối cao, Viện KSND Tối cao ban hành. Hội đồng bầu cử Quốc gia có chức năng tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội; chỉ đạo và hướng dẫn công tác bầu cử đại biểu HĐND các cấp. Kiểm toán nhà nước thực hiện kiểm toán việc quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công; hoạt động độc lập và chỉ tuân theo pháp luật.

Như vậy, có thể thấy việc sửa đổi Hiến pháp lần này khá toàn diện trên cơ sở kế thừa những giá trị về nội dung và kỹ thuật lập hiến trong các bản Hiến pháp trước đó và có tham khảo kỹ thuật lập pháp quốc tế. Việc sửa đổi Hiến pháp lần này cũng đã thể chế hóa được nội dung Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH (bổ sung, phát triển năm 2011) và Nghị quyết Đại hội XI của Đảng, đặc biệt là về nội dung xây dựng Nhà nước pháp quyền Xã hội chủ nghĩa của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân.

Thanh Hương
Top