Nhằm góp phần nâng cao chất lượng quán triệt, học tập và đưa Nghị quyết Đại hội XI của Đảng vào cuộc sống, bắt đầu từ số báo này, Báo Bắc Ninh mở chuyên mục “Tìm hiểu một số nội dung trong văn kiện Đại hội XI của Đảng”. Báo Bắc Ninh trân trọng mời quý bạn đọc, cộng tác viên viết bài tham gia chuyên mục.

" /> Quan hệ giữa đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị
Bao dien tu Bac Ninh
Thứ Tư, 18/05/2011 - 10:02
Quan hệ giữa đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị
 

Nhằm góp phần nâng cao chất lượng quán triệt, học tập và đưa Nghị quyết Đại hội XI của Đảng vào cuộc sống, bắt đầu từ số báo này, Báo Bắc Ninh mở chuyên mục “Tìm hiểu một số nội dung trong văn kiện Đại hội XI của Đảng”. Báo Bắc Ninh trân trọng mời quý bạn đọc, cộng tác viên viết bài tham gia chuyên mục.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng (họp tháng 12-1986), với tinh thần “nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng sự thật, nói rõ sự thật” Đảng ta đã nghiêm khắc kiểm điểm sự lãnh đạo, đánh giá đúng đắn những việc làm được, phân tích sâu sắc những khuyết điểm yếu kém và đề ra đường lối đổi mới toàn diện, mở ra bước ngoặt trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta.

Tại Đại hội VIII của Đảng (họp tháng 6-1996) khẳng định: “Công cuộc đổi mới trong 10 năm qua đã thu được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa rất quan trọng” và đã rút ra một trong 6 bài học chủ yếu là: “Kết hợp chặt chẽ ngay từ đầu đổi mới kinh tế với đổi mới chính trị, lấy đổi mới kinh tế làm trọng tâm, đồng thời từng bước đổi mới chính trị”. (1).

Xét trên tổng thể, Đảng ta đã bắt đầu công cuộc đổi mới về tư duy chính trị trong việc hoạch định đường lối và các chính sách đối nội, đối ngoại. Không có sự đổi mới đó thì không có mọi sự đổi mới khác. Song Đảng ta đã đúng khi tập trung trước hết vào việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ đổi mới kinh tế, khắc phục khủng hoảng kinh tế - xã hội, tạo tiền đề cần thiết về vật chất và tinh thần để giữ vững ổn định chính trị, xây dựng và củng cố niềm tin của nhân dân, tạo thuận lợi để đổi mới các mặt khác của đời sống xã hội.

Qua 25 năm thực hiện đường lối đổi mới về tổ chức và cơ chế hoạt động của hệ thống chính trị, Đảng ta đã đi những bước thận trọng và vững chắc, bắt đầu từ giải quyết những vấn đề cấp bách nhất và đã chín muồi, đặc biệt là những vấn đề phức tạp, nhạy cảm. Trên cơ sở Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, Đảng ta đã từng bước cụ thể hoá đường lối đổi mới trên các lĩnh vực củng cố Đảng về chính trị, tư tưởng, tổ chức, tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng trong xã hội, sửa đổi, bổ sung và ban hành mới nhiều pháp luật quan trọng, triển khai công cuộc cải cách hành chính Nhà nước. Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị, xã hội từng bước đổi mới nội dung, phương thức hoạt động theo hướng gần dân, sát dân đã đạt được hiệu quả thiết thực. Quyền làm chủ của nhân dân trên các lĩnh vực kinh tế, chính trị, xã hội, tư tưởng, văn hoá được phát huy.

Báo cáo chính trị tại Đại hội XI của Đảng nhận xét: “Đảng và Nhà nước tiếp tục đề ra nhiều chủ trương, chính sách nhằm phát huy hơn nữa quyền làm chủ, bảo đảm lợi ích của nhân dân, vai trò giám sát của nhân dân đối với hoạt động của các tổ chức đảng, cơ quan nhà nước, cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức. Cấp uỷ đảng, chính quyền lắng nghe, tăng cường đối thoại với các tầng lớp nhân dân, tôn trọng các loại ý kiến khác nhau. Dân chủ trong Đảng, trong các tổ chức xã hội được mở rộng, nâng cao, quyền làm chủ của nhân dân được phát huy tốt hơn. Việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật được coi trọng” (2). “Phương thức lãnh đạo của Đảng tiếp tục được đổi mới, vừa bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng, vừa phát huy tốt hơn tính chủ động, sáng tạo của các tổ chức trong hệ thống chính trị. Việc mở rộng, phát huy dân chủ trong Đảng được chú trọng; đã thí điểm chủ trương đại hội Đảng bầu trực tiếp ban thường vụ, bí thư, phó bí thư. Phong cách lề lối làm việc của các cơ quan lãnh đạo Đảng từ trung ương đến cơ sở tiếp tục được cải tiến theo hướng sâu sát cơ sở, gần gũi nhân dân, tăng cường đôn đốc, kiểm tra, giám sát”. (3).

Tuy nhiên, phân tích về nguyên nhân của những hạn chế, yếu kém, Báo cáo chính trị khẳng định: “Những hạn chế, yếu kém có nguyên nhân khách quan là do ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng tài chính, suy thoái kinh tế toàn cầu, thiên tai, dịch bệnh, những yếu kém vốn có của nền kinh tế, sự chống phá của các thế lực thù địch, nhưng trực tiếp và quyết định nhất vẫn là nguyên nhân chủ quan: Công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn nhìn chung vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu; nhận thức trên nhiều vấn đề cụ thể của công cuộc đổi mới còn hạn chế, thiếu thống nhất… Sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, quản lý điều hành của Nhà nước trên một số lĩnh vực và một số vấn đề lớn chưa tập trung, kiên quyết, dứt điểm; kỷ luật, kỷ cương không nghiêm. Tổ chức thực hiện vẫn là khâu yếu. Năng lực, phẩm chất của một bộ phận cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức còn bất cập”.

Từ thực tiễn phong phú và những thành tựu đạt được qua 25 năm đổi mới, 20 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội đã chứng tỏ đường lối đổi mới của Đảng ta là đúng đắn, sáng tạo. Xây dựng chủ nghĩa xã hội là sự lựa chọn phù hợp với quy luật khách quan và thực tiễn cách mạng Việt Nam. Báo cáo chính trị tại Đại hội XI khẳng định: “Chỉ có chủ nghĩa xã hội mới bảo đảm cho dân tộc ta có độc lập tự do thực sự, đất nước phát triển phồn vinh, nhân dân có cuộc sống ấm no hạnh phúc”.

Để xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, Đại hội XI của Đảng khẳng định: Phải tiếp tục đổi mới toàn diện, mạnh mẽ, với chất lượng và hiệu quả cao hơn. Đặc biệt chú trọng xử lý và giải quyết tốt các mối quan hệ lớn, trong đó giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị là một trong 8 mối quan hệ lớn, có vị trí đặc biệt quan trọng trong đường lối đổi mới toàn diện của Đảng ta trong suốt thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội.

Đảng ta đã xác định yêu cầu và nội dung đổi mới chính trị là: Đổi mới đồng bộ, phù hợp về kinh tế và chính trị vì mục tiêu xây dựng nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Đổi mới chính trị phải đồng bộ với đổi mới kinh tế theo lộ trình thích hợp, trọng tâm là hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đây là một trong 3 đột phá chiến lược, đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, mở rộng dân chủ trong Đảng và trong xã hội gắn với tăng cường kỷ luật, kỷ cương để thúc đẩy đổi mới toàn diện và phát huy sức mạnh tổ hợp của toàn dân tộc. Lấy việc thực hiện mục tiêu này làm tiêu chuẩn cao nhất để đánh giá hiệu quả của quá trình đổi mới và phát triển.

Hồng Minh

 

 

1- Văn kiện Đại hội VIII, trang 71

2- Văn kiện Đại hội XI, trang 158

3- Văn kiện Đại hội XI, trang 164, 165

Top