Trời trong xanh, gió thổi vi vu, giọng hót lanh lảnh của những cặp chim hoạ mi hội ngộ bên hồ Nguyên Phi Ỷ Lan. Dòng người khắp nơi đổ về công viên xanh của thành phố Bắc Ninh để tận hưởng “bữa tiệc” điệp khúc, đua tài, khoe sắc… của những “nghệ sĩ rừng xanh”.

" /> “Nghệ sỹ” của rừng xanh
Bao dien tu Bac Ninh
Thứ hai, 18/04/2011 - 09:28
“Nghệ sỹ” của rừng xanh
 

Trời trong xanh, gió thổi vi vu, giọng hót lanh lảnh của những cặp chim hoạ mi hội ngộ bên hồ Nguyên Phi Ỷ Lan. Dòng người khắp nơi đổ về công viên xanh của thành phố Bắc Ninh để tận hưởng “bữa tiệc” điệp khúc, đua tài, khoe sắc… của những “nghệ sĩ rừng xanh”.

Róc rách suối reo…

Đến hẹn lại lên, những ngày cuối tháng 3, CLB họa mi chiến Bắc Ninh hân hoan chào đón bè bạn bốn phương từ Hà Nội, Hải Phòng, Lạng Sơn, Quảng Ninh… về giao lưu văn hóa trong cách cảm nhận thú chơi họa mi thanh tao mà độc đáo. Anh Nguyễn Văn Phương (Bắc Giang) thấy xốn xang, nao nức khi lần đầu tiên trình làng đôi  họa mi của mình. Anh Phương cho biết: “Tôi nuôi chim họa mi là để hiểu thêm chính mình, rèn tâm tính của đạo người quân tử”. Suy nghĩ của anh cũng giống như bao người yêu thích họa mi, họ đến với chúng bằng tình yêu và xúc cảm cái đẹp.

Buổi sáng tinh khôi, từng tia nắng ban mai rọi qua kẽ lá, dòng nước phun rì rào bên mặt hồ và trầm bổng, thanh thoát tiếng họa mi hót líu lo ngỡ như tiếng suối chảy róc rách giữa lòng thành phố trẻ anh hùng. Gần 100 đôi chim họa mi cất tiếng hót, tranh tài. Mỗi cặp một vẻ, một giai điệu luyến láy: khi thánh thót, lanh lảnh, lúc lại du dương tựa hồ tiếng suối reo như nốt nhạc cung đàn tràn dâng niềm ngẫu hứng sáng tạo. Ông Nguyễn Văn Mạnh, 62 tuổi, Chủ nhiệm CLB Họa mi chiến Bắc Ninh bộc bạch: “Hơn 10 năm nay, mỗi buổi sáng thức dậy được nghe tiếng hót của họa mi mà lòng người thấy reo vui, phấn khởi. Bản nhạc hay cần có ca sỹ tài hoa, họa mi cũng vậy, không phải con nào sinh ra đã có tiếng hót trời phú ban tặng, điều đó phải trải qua một quá trình khổ luyện mới thành tài”. Cảm phục trước chất giọng tuyệt mỹ của loài chim họa mi, mà con người, trời đất vạn vật ví nó như “nghệ sỹ” của rừng xanh.

 Họa mi có giọng trong trẻo, nhiều cung bậc, là con cưng của núi rừng. Tiếng hót của nó có thể xua tan những giọt sương, làm rung rinh cành lá, đâm chồi, nẩy lộc. Ông Mạnh bảo: “Nuôi họa mi không khó, nhưng cách chọn và nuôi họa mi chiến hay không hề đơn giản, nó tốn nhiều công sức và lắm công phu, đòi hỏi người chơi phải kiên nhẫn, tìm tòi, học hỏi, vì vốn họa mi là loài chim rừng, khó thuần phục. Những con chim vừa bắt từ rừng về lúc đầu thường hay hoảng sợ, nhút nhát. Thời kỳ đầu rất vất vả, khó khăn bởi chúng chưa quen với cuộc sống trong lồng. Mỗi khi thấy bóng người nó lại bay nhảy loạn xạ, đâm đầu vào các nan lồng dẫn tới rách đầu, chảy máu, sã cánh, gãy đuôi... vì thế nên phủ áo lồng và treo chim ở nơi yên tĩnh… Tương truyền rằng, xưa Vua Lý Thái Tổ từng nuôi họa mi trong hoàng cung, lăng tẩm. Lúc đầu nuôi chỉ với mục đích để nghe tiếng hót, qua thời gian trải nghiệm ngài đã phát hiện ra những miếng võ điệu nghệ và tục thi họa mi chiến từ đó lưu truyền mãi đến ngày nay.  

Anh hùng một khoảnh

Nói đến thi chim, người ta thường nhắc tới chim bồ câu tung bay lên bầu trời thể hiện cho ước mơ và khát vọng hòa bình, còn với họa mi lại bó hẹp ở một không gian nhỏ bé trong lồng giao chiến với nhau qua song cửa. Họa mi có tính hiếu thắng, có cuộc sống độc lập “anh hùng nhất khoảnh”. Xuất phát từ bản năng tranh giành chim mái, hơn nữa trong tự nhiên, họa mi thường sống đơn lẻ trên những “lãnh địa” riêng nên nó sẽ không chấp nhận sự có mặt của kẻ “phá đám”; họa mi đực sẽ có hành động “dằn mặt”. Mỗi lần mở mỏ định hót là mỗi lần chim đực lớn tiếng đe dọa, cảnh cáo đối phương. Chim đực chiến giỏi hay không phụ thuộc rất nhiều vào con chim mái. Cứ mỗi khi nhìn thấy chim đực là chim mái vẫy hai đầu cánh, nhảy lên thành lồng như muốn âu yếm, vuốt ve, khích lệ chim đực. Và như một cú hích, chim đực đáp lại tình cảm của “bạn tình” bằng sự hưng phấn và quyết tâm xung trận. Những sới chơi họa mi nổi tiếng như Lạng Sơn, Hà Nội và Quảng Ninh. Giá một đôi họa mi cũng tùy thuộc vào cách chọn của người chơi huấn luyện,  từ vài triệu đến hàng trăm triệu đồng.

Với anh Lê Minh Tuấn (T.P Lạng Sơn) nghề chơi họa mi đã trở thành lẽ sống, nguồn động lực giúp anh vượt qua chặng đường khó khăn trong quá trình kinh doanh. Yêu họa mi từ thuở thiếu thời, anh hiểu tường tận tính khí của từng con. Sới chơi họa mi gọi anh là “kỳ tài huấn luyện”. Thường thì mỗi đôi chim họa mi thuần phải huấn luyện 2-3 tháng nhưng anh Lê Minh Tuấn chỉ cần 5-7 ngày là anh có thể rèn luyện thuần thục một đôi họa mi chiến tầm cỡ.

Nhiều năm qua, sới chơi họa mi chiến xứ Bắc không ngớt lời khen ngợi cái tên “Bóng mắt” của anh Nguyễn Đức Tuấn, giảng viên trường Đại học Mỏ địa chất Hà Nội. Đã 3 năm nay, đôi họa mi lừng danh này thi đấu hàng chục trận đều đoạt giải quán quân với những miếng võ: sáp hồng, đòn khóa, đảo cầu bí hiểm và điệu nghệ. Anh Nguyễn Đức Tuấn chia sẻ: “Mỗi buổi sáng hay chiều muộn khi đi uống café, hay dạo phố tôi đều xách lồng mang họa mi theo, giúp nó hòa nhập cuộc sống, tạo tính mạnh dạn, kích thích khả năng sinh tồn…”. Để có họa mi “bách chiến, bách thắng”, người yêu chim phải lặn lội lên các bản người Mán vùng cao từ Lạng Sơn, Cao Bằng, Hà Giang… tìm kiếm, chọn lọc con chim tốt. Chơi họa mi chiến thực thụ mắt phải sẫm chật, mỏ sắc nhọn, đầu chim to góc cạnh, lông mềm, lá lông to, chân trắng, cánh dài sã xuống, ngực to khỏe, đuôi thẻ bài… cùng chế độ chăm sóc cầu kỳ và cần thận như thức ăn là gạo rang trứng gà, dế mèn, tắm rửa thường xuyên.

Người chơi họa mi đủ các tầng lớp, lứa tuổi. Say tiếng hót ngọt ngào của họa mi, để rồi hồi hộp, dõi theo cách ra đòn độc đáo của từng chú chim. Họ học hỏi ở nhau bài học cuộc sống cần phải bền bỉ, rèn luyện tính kiên trì, nhẫn nại và không ngừng quyết tâm vượt qua mọi thử thách.

Văn Phong

Top