Bao dien tu Bac Ninh
Thứ Tư, 13/06/2007 - 23:00
Quyền trẻ em - nhìn từ góc độ công tác tư pháp
Những năm qua, vấn đề trẻ em và quyền trẻ em luôn được Đảng, Nhà nước ta đặc biệt quan tâm và được cụ thể hóa trong hệ thống các văn bản từ Hiến pháp đến pháp luật. Ngày 15-6-2004, tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XI đã thông qua Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em. Theo luật định, trẻ em là công dân Việt Nam dưới 16 tuổi có 6 quyền cơ bản là quyền được sống và phát triển; quyền được có họ tên và quốc tịch; quyền được giữ gìn bản sắc dân tộc; quyền được đoàn tụ với gia đình và quyền được tự do biểu đạt.
Thực tế quyền được khai sinh là một trong những quyền nhân thân quan trọng nhất của trẻ em nói riêng và mỗi cá nhân nói chung, được quy định rõ tại điều 55 Bộ Luật Dân sự. Đây cũng là quyền đầu tiên của trẻ em được ghi trong điều 7 Công ước của Liên hiệp quốc về quyền trẻ em và có ý nghĩa hết sức quan trọng bởi vì chỉ sau khi thực hiện quyền khai sinh, các quyền khác như quyền có họ tên, quốc tịch, quyền được biết cha mẹ và được cha mẹ chăm sóc mới được thiết lập và thực hiện. Điều 4 Luật Bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em ghi rõ: “Trẻ em không phân biệt trai gái, con trong giá thú, con ngoài giá thú, con đẻ, con nuôi, con riêng, con chung, không phân biệt thành phần, tín ngưỡng tôn giáo, địa vị xã hội, chính kiến của cha mẹ hoặc người giám hộ đều có quyền được bảo vệ, chăm sóc và giáo dục và được hưởng các quyền khác theo quy định”.Như vậy từ khi sinh ra, trẻ em cần được trang bị ngay, đầy đủ các điều kiện về cuộc sống cá nhân trong xã hội, cần được nuôi dưỡng, chăm sóc giáo dục một cách khoa học và toàn diện. Đây cũng chính là quyền và nghĩa vụ của gia đình, các cơ quan Nhà nước và tổ chức xã hội. Việc khai sinh cho trẻ là một sự kiện pháp lý quan trọng khởi đầu cho các quan hệ xã hội sau này của mỗi người. Ngày 10-10-1998, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 83/1998/NĐ-CP quy định chi tiết về đăng ký và quản lý hộ tịch, tạo ra một bước đột phá, góp phần giải quyết nhanh chóng hơn cho công dân khi tham gia vào công tác tư pháp hộ tịch. Sau 7 năm thực hiện, Nghị định 83/CP đã bộc lộ một số hạn chế nhất định. Để đáp ứng nhu cầu cải cách hành chính, ngày 25-12-2005 Chính phủ đã ban hành Nghị định 158/NĐ-CP thay thế Nghị định 83 CP; Nghị  định này đã tạo thuận lợi cho nhân dân trong việc thực hiện quyền và nghĩa vụ đăng ký hộ tịch, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước trong giai đoạn hiện nay. Theo nội dung Nghị định 158/CP, thời gian giải quyết các công việc hộ tịch đã được rút ngắn hơn, các thủ tục đăng ký hộ tịch được công khai hóa, đơn giản hóa, đặc biệt là việc khai sinh cho trẻ em; Tạo thuận lợi cho người dân khi có yêu cầu đăng ký hộ tịch bằng các quy định mới, mở rộng thẩm quyền thời gian đăng ký khai sinh. Quy định việc cấp lại bản chính giấy khai sinh trong trường hợp bản chính bị mất, hư hỏng hoặc phải ghi chú lại quá nhiều nội dung do thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch. Trẻ bị bỏ rơi cũng được đăng ký khai sinh như các trẻ em khác.Trở lại vấn đề thực hiện quyền trẻ em nhìn từ góc độ công tác tư pháp, trong năm 2006 thành phố Bắc Ninh đã đăng ký khai sinh cho 1.803 trường hợp, trong đó 949 nam, 854 nữ; đăng ký quá hạn 159 trường hợp, đăng ký lại việc sinh 212 trường hợp. Tỷ lệ đăng ký khai sinh quá hạn ở mức thấp (dưới 10%). Phòng Tư pháp thành phố và UBND các phường, xã tăng cường công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật, bám sát yêu cầu và phù hợp với từng đối tượng, tập trung giải quyết tốt các vướng mắc phát sinh về hộ tịch, kịp thời đáp ứng các yêu cầu của công dân. Công tác trợ giúp pháp lý và hòa giải ở cơ sở cũng góp phần không nhỏ trong việc thực hiện quyền trẻ em trên địa bàn. Hiện nay toàn thành phố có 92 tổ hòa giải với 499 hòa giải viên hoạt động đều và rộng khắp các khu dân cư, kịp thời giải quyết các mâu thuẫn phát sinh ngay từ cơ sở. Phòng Tư pháp thành phố thường xuyên phối hợp với Trung tâm trợ giúp pháp lý tỉnh tổ chức các buổi trợ giúp pháp lý lưu động tại xã, phường, tuyên truyền phổ biến các văn bản luật như Luật Dân sự, Luật Hôn nhân gia đình, Luật Bảo vệ chăm sóc giáo dục trẻ em, Nghị định 158 về đăng ký quản lý hộ tịch... đồng thời cấp phát tờ rơi đến các bộ nhân dân.Trẻ em là tương lai của đất nước. Để những mầm non ấy phát triển thuận lợi nhất, mỗi người chúng ta cần tạo điều kiện thực hiện tốt quyền trẻ em mà điều quan trọng bắt đầu từ quyền về nhân thân - hộ tịch.
Top