Nhằm góp phần bảo vệ môi trường, xây dựng chiến lược phát triển bền vững, địa phương xác định vấn đề thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải là việc làm cần thiết, cấp bách.

Qua thống kê, lượng rác thải phát sinh không được xử lý chủ yếu là rác thải sinh hoạt, bình quân toàn huyện mỗi ngày phát sinh khoảng 40 tấn. Do đó, tuy đã được đầu tư về trang thiết bị nhưng việc thu gom rác thải vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu. Hiện nay, ở các xã, thị trấn có 112 tổ, đội vệ sinh môi trường (1HTX vệ sinh môi trường ở thị trấn Hồ), thu gom và vận chuyển rác thải ra bãi chôn lấp trung bình 2 lần/tuần. Hầu hết rác không được phân loại tại nguồn mà thu gom lẫn lộn, tỷ lệ thu gom chỉ đạt khoảng 70% (riêng thị trấn Hồ 90%), còn lại trôi nổi khắp các ngõ xóm, kênh mương gây ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến đời sống, sinh hoạt của nhân dân. Không chỉ khó khăn trong hoạt động thu gom, việc xử lý rác cũng mới chỉ mang tính chất tạm thời.

Trong tổng số 79 bãi rác thải với tổng diện tích hơn 73 nghìn m2 chỉ có 2 bãi tập trung toàn xã, còn lại 77 bãi hoạt động theo mô hình thôn. Vị trí của phần lớn các bãi rác đều gần khu dân cư, việc xử lý chủ yếu là chôn lấp kết hợp với đốt tại chỗ... Trước xu hướng phát triển, dự báo đến năm 2015 dân số của huyện tăng lên hơn 155 nghìn người, rác thải sinh hoạt phát sinh khoảng 46 nghìn tấn/ngày. Vì vậy, giai đoạn 2010-2015 Thuận Thành xác định mục tiêu: quy hoạch và xây dựng các điểm trung chuyển rác tạm thời của các thôn, đồng thời từng bước xây dựng phương án, dự án thu gom, vận chuyển và xử lý triệt để lượng rác thải phát sinh hàng ngày, ngăn chặn tình trạng ô nhiễm môi trường. Mấu chốt của mục tiêu trên là việc quy hoạch vị trí các điểm trung chuyển rác thải của các thôn, xã. Các điểm trung chuyển rác của các thôn với diện tích 700- 100m2 trình cấp thẩm quyền phê duyệt.

Trên cơ sở quy hoạch được duyệt, UBND các xã làm chủ dự án, lập hồ sơ xin khảo sát địa điểm và đầu tư xây dựng. Tiêu chí lựa chọn quy hoạch bãi rác tạm của các thôn phải bảo đảm: khoảng cách tối thiểu từ 300m đến 1000 m (theo hướng gió), ưu tiên các vị trí thùng vũng, đất công ích, thuận tiện cho việc vận chuyển; nghiêm cấm quy hoạch gần các khu vực trường học, trạm y tế, khu điều dưỡng, di tích lịch sử - văn hoá...

Song song với quy hoạch địa điểm, các xã chỉ đạo Ban quản lý thôn thành lập những tổ, đội vệ sinh môi trường, đồng thời xây dựng định mức thu phí để bảo đảm thu nhập ổn định cho người lao động. Đối với các xã đã quy hoạch khu xử lý rác thải tập trung như: Mão Điền, Thanh Khương cần sớm lập dự án đầu tư và hồ sơ xin giao đất trình các cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Từ định hướng này, UBND các xã, thị trấn tăng cường công tác tuyên truyền nâng cao ý thức của cán bộ, người dân thực hiện nếp sống văn minh. Vận động nhân dân tự giác tham gia bảo vệ môi trường, tích cực hưởng ứng trong việc đền bù, quy hoạch điểm  thu gom rác và đóng góp kinh phí cùng chính quyền các cấp đầu tư trang thiết bị kỹ thuật cho việc thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải...

Hoạt động của các bãi rác không được khảo sát, thiết kế, xây dựng và vận hành theo đúng quy định về quản lý rác thải đang gây ảnh hưởng xấu đến đời sống người dân. Chủ trương đầu tư xây dựng điểm trung chuyển rác thải các thôn và khu xử lý rác thải tập trung của huyện Thuận Thành cũng là xu hướng chung theo sự chỉ đạo của Tỉnh uỷ, UBND tỉnh. Chính vì vậy, ngoài nỗ lực của các cấp chính quyền rất cần có sự đồng thuận của người dân để từng mục tiêu sớm phát huy hiệu quả trong công cuộc cải tạo, bảo vệ môi trường.

Bài, ảnh: Đức Anh